Ine Aya'

stream
Nursalim Yadi Anugerah, Miranda Lakerveld

De stream van Ine Aya' kunt u on demand bekijken tot 26 juni 20.00 uur

Het oorspronkelijke bos op Kalimantan in Indonesië verdwijnt razendsnel. En dat heeft alles te maken met consumptiepatronen in Europa. De Indonesische componist Nursalim Yadi Anugerah en de Nederlandse librettist en regisseur Miranda Lakerveld maken een nieuwe opera met die verregaande ontbossing als onderwerp. Ze baseren zich hierbij op twee klassieke werken, een uit de oosterse en een uit de westerse cultuur: het Kayan-epos Takna’ Lawe’ en Richard Wagners Der Ring des Nibelungen. Beide verhalen gaan over het belang en de verering van de natuur en natuurlijke bronnen. Door de twee verhaallijnen te verweven, verbinden ze de rijke culturele traditie van de Kayan van Kalimantan met de westerse mythologie in de interpretatie van Wagner. Het resultaat is een aangrijpende muzikale, theatrale samensmelting van twee culturen die op vele manieren met elkaar zijn verknoopt.

Achtergrondinformatie

De twee inspiratiebronnen voor Ine Aya’, de nieuwe opera van de Indonesische componist Nursalim Yadi Anugerah en de Nederlandse librettist en regisseur Miranda Lakerveld, hebben veel met elkaar gemeen. Het Kayan-epos Takna’ Lawe’ en Richard Wagners Der Ring des Nibelungen kennen beide een ‘levensboom’ die door de hele aarde loopt en alles bij elkaar houdt. In deze boom woont de godin van de aarde. De boom heet Yggdrasil in de Noord-Europese mythologie, de Kayan noemen hem Kayo’ Aya’. De godin van de aarde heet Erda in Noord-Europa en Ine Aya’ bij de Kayan, en de god die bij Wagner Wotan heet, wordt door de Kayan Hingaan Jaan genoemd. In beide werken verschijnt op een dag een god die de kennis en macht van de boom wil overnemen. Maar de godin van de aarde straft hem en laat de takken en de stam met hem vergroeien tot hij gevangen zit. Door deze strijd sterft de boom langzaam. Jongere generaties proberen de boom te beschermen tegen meer aanvallen van buitenaf. 

Globalisering
Welke namen en mythen je ook gebruikt, uiteindelijk zijn alle mensen op aarde met elkaar verbonden. Ook het koloniale verleden, en recenter de globalisering en bijbehorend consumentengedrag, brengt mensen wereldwijd gewild en ongewild met elkaar in contact. Deze lagen komen allemaal samen in Ine Aya’. Door Wotan en Ine Aya’ elkaar te laten ontmoeten, reconstrueren de makers de manier waarop oosterse en westerse culturen elkaar al eeuwen beïnvloeden door oorlogen, handel en migratie. De wereldwijde culturele uitwisselingen vonden al vroeg plaats en het is goed denkbaar dat de mythen van de Kayan en die van Europa elkaar hebben beïnvloed. In de komst van Wotan naar Kalimantan is ook de komst van de eerste Nederlandse kolonisten in Indonesië in de 19de eeuw te herkennen.Tenslotte refereert het verhaal van de levensboom aan de ontbossing op Kalimantan, waar inmiddels vijftig procent van de oorspronkelijke bossen is gekapt. Westerse consumptiepatronen veroorzaken in belangrijke mate deze desastreuze ontbossing. 

Intercultureel 
World Opera Lab van Miranda Lakerveld maakt al jaren interculturele operavoorstellingen waarin culturele verschillen overbrugd worden en maatschappelijke thema’s verbonden aan meesterwerken uit het operarepertoire. Turan Dokht (Holland Festival 2019) was een ‘interculturele herschrijving’ van Puccini’s opera Turandot (1924) in samenwerking met Iraanse componist Aftab Darvishi. In 2017 maakte Lakerveld met de Indonesisch-Nederlandse componist Sinta Wullur het muziektheatrale ritueel Temple of Time voor de Holland Festival Proms. 

De jonge Indonesische componist Nursalim Yadi Anugerah en zijn Balaan Tumaan Ensemble doen al jaren uitgebreid onderzoek naar de muzikale tradities van de Kayan en naar de Takna’ Lawe’. Hij maakte eerder de opera HNNUNG gebaseerd op de Takna’ Lawe’. Hij schreef de muziek voor het project REWILD, over ontbossing in Kalimantan, en hij tekende voor een deel van de muziek bij de voorstelling The Planet - A Lament van Garin Nugroho, dit jaar ook te zien op het Holland Festival. 

Lakerveld en Anugerah ontmoetten elkaar in Indonesië en besloten hun krachten te bundelen. Onder lastige omstandigheden, veroorzaakt door de coronapandemie en de bijbehorende maatregelen, deden Lakerveld en Yadi Anugerah toch samen onderzoek. Yadi Anugerha verdiepte zich in de Ring en Lakerveld bestudeerde de heldendichten van de Kayan. Samen zochten ze naar de overeenkomsten in de mythen en de muziek. Daaruit ontwikkelden ze een script waarin ze beide culturen evenredig tot hun recht wilden te laten komen. 

Traditionele instrumenten
Ine Aya’ is geworteld in het immateriële erfgoed van Kalimantan. Het ensemble speelt op traditionele Kayan-instrumenten, zoals de sape, een luitachtig instrument, en de kaldi, een mondorgel, en op westerse instrumenten. De leidmotieven van Wagner zullen op traditionele Noord-Europese instrumenten gespeeld worden en verweven worden met klassieke Europese zang. Ine Aya’ zal zowel in Indonesië als in Nederland worden uitgevoerd. Het is de eerste keer dat teksten uit de Takna’ Lawe’ in Europa te horen zijn.  

Biografie

Componist Nursalim Yadi Anugerah (Pontianak, 1991) laat zich in zijn werk inspireren door de kosmologie, sonologie en cultuur van inheemse volkeren uit West-Kalimantan (Borneo). Hij is een componist en multi-instrumentalist uit de stad Pontianak en staat bekend om zijn eigenzinnige benadering van instrumentatie en compositie. Als etnomusicoloog heeft hij uitgebreid samengewerkt met traditionele muzikanten uit Kalimantan, met als doel hun muziek te behouden en opnieuw te interpreteren door middel van nieuwe composities. Hij had drie jaar de leiding over het Balaan Tumaan Ensemble, een uit Pontianak afkomstig ensemble en onderzoeksinstituut voor traditionele muziek uit Kalimantan. Voor zijn kameroperawerk ontving hij in 2017 een toelage/beurs van de Kelola Foundation Indonesia. In maart 2018 won hij een compositieopdracht van orkest de ereprijs tijdens de International Young Composers Meeting in Apeldoorn. Hij maakte de opera HNNUNG, gebaseerd op de Takna’ Lawe’ en schreef de muziek voor het project REWILD, over ontbossing in Kalimantan. Ook componeerde hij een deel van de muziek bij de voorstelling The Planet – A Lament van Garin Nugroho, dit jaar ook te zien op het Holland Festival. 

Regisseur en librettist Miranda Lakerveld (Utrecht, 1976) maakt ensceneringen voor opera en klassieke muziek waarin het verbinden van culturen, religies en artistieke disciplines het belangrijkste uitgangspunt is. Daarvoor richtte ze World Opera Lab op. Belangrijke projecten in de afgelopen jaren waren Orfeo in India (naar Monteverdi) in Ahmedabad met Europese en Indiase musici en zangers, Erda een opera-installatie met muziek van Calliope Tsoupaki, De thuiskomst van Odysseus in Amsterdam-West, een operaprogramma’s over conflicten in het Midden-Oosten in samenwerking met De Balie, met muziek van Monteverdi en traditionele muziek uit Marokko en Turkije, Arïanna en een nieuwe meertalige bewerking van de Mattheüs-passie, de Passie van nu

Met documentairemaker Frank Scheffer werkte zij aan Het innerlijke landschap, een project met film en opera over traditionele Sichuan-opera. Dit was te zien op het Holland Festival in 2015. In 2017 maakte ze met componiste Sinta Wullur Temple of Time, eveneens voor het Holland Festival. In 2019 was ze op het festival te zien met de opera Turan Dokht, een ‘interculturele herschrijving’ van Puccini’s Turandot, waaraan ze met de Iraanse componist Aftab Darvishi werkte. 

World Opera Lab, opgericht door Miranda Lakerveld, maakt interculturele operavoorstellingen, doet onderzoek en geeft workshops. De voorstellingen overstijgen culturele verschillen en hebben de dialoog tussen disciplines als leidend principe. Maatschappelijke thema’s worden op poëtische wijze bevraagd in een kruisbestuiving van muziek en dans uit verschillende culturen. Het werk van World Opera Lab is geïnspireerd op onderzoek naar traditionele muziektheaterpraktijken uit Tibet, Japan, Guatemala, India en Iran. World Opera Lab maakte verscheidene producties in Nederland (onder meer voor het Holland Festival) en daarbuiten. Zo was vorig jaar Arïanna te zien, een reconstructie van de gelijknamige verloren opera van Monteverdi, waarin Monteverdi’s muziek gecombineerd werd met traditionele muziek uit de hele wereld en met nieuw gecomponeerde werken.

Credits

muziek
Nursalim Yadi Anugerah
regie
Miranda Lakerveld
libretto
Miranda Lakerveld & Nursalim Yadi Anugerah
zang
Bernadeta Astari (sopraan), Rolfe Dauz (bariton), Frisna Virginia (sopraan)
dans
Art Srisayam
uitvoering Kayan zang & sape
Dominikus Uyub, Martha Haran
uitvoering muziek
Balaan Tumaan ensemble: Ananda Aristi Dewa, Bumadius Bumadius, Juan Arminandi, Reza Zulianda, Ridho Firman
research Kayan dans/muziek
Dominikus Uyub
video
Siavash Naghshbandi
lichtontwerp
Bart van den Heuvel
kostuumontwerp
Uke Toegimin, Jantine Kraaijeveld
coproductie
World Opera Lab, Holland Festival
met steun van
Fonds Podiumkunsten, Amsterdams Fonds voor de Kunst, Gieskes Strijbis, Dutch Culture
Deze voorstelling is mede mogelijk gemaakt door

Cookies

Onze website maakt gebruik van cookies om zo uw online beleving te vergroten. Meer informatie

Toestaan

Holland Festival gebruikt cookies om u een snellere en betere beleving aan te bieden op deze website. In de cookies worden hele kleine stukjes informatie opgeslagen, zodat onze website acties die u doet kan onthouden. Hierin worden geen persoonsgegevens verwerkt en we kunnen niet achterhalen wie u bent.

Websiteverbeteringen

We gebruiken Google Analytics om het verkeer te meten op onze website. Dit geeft ons inzicht hoe bezoekers onze website gebruiken en geeft ons de mogelijkheden om de website te verbeteren. Daarnaast gebruiken we Google Analytics voor remarketingdoeleinden via Google AdWords.

Informatie delen

We maken gebruik van Facebook, TwitterAddThis en Google Plus zodat u informatie kunt delen met uw vrienden via sociale media.

Video's

Om video's te tonen op onze website wordt een cookie gebruikt om te onthouden waar u bent gebleven tijdens het bekijken van de video.

lees ons cookie beleid

Geen cookie modus

lees ons cookie beleid