Theatrale parade door Amsterdam-Zuidoost

Parlement debout

wereldpremière

Faustin Linyekula

Sluit aan bij Faustin Linyekula’s optocht, volg de fanfare en de ‘sapeurs’ (Congolese ‘mensen met stijl’) en loop mee langs uiteenlopende locaties in Amsterdam-Zuidoost. In deze parade van verhalen uit Amsterdam en Congo gaat het om luisteren en gehoord worden, te midden van het lawaai van de straat – de voertuigen, de voorbijgangers en het leven. Parlement debout is een bewegende performance in de open lucht, geïnspireerd op ‘les parlementaires debout’, mannen die rondhangen bij kiosken en taxi’s in Congo en commentaar geven op het nieuws om zo gehoor te geven aan hun gedachten, de discussie aan te gaan en de politieke orde te verstoren. Linyekula, Yves Mwamba en Dinozord regisseren een net zo ontregelende parade met onbekende, soms ongelofelijke verhalen die de kranten hier zelden halen.

achtergrondinformatie

Parlement Debout is een performance die oorspronkelijk is gemaakt in 2007, door Papy Ebotani, associate artist bij Linyekulas’s Studios Kabako. De titel van de voorstelling, die in essentie ging over de

vrijheid van meningsuiting, verwijst naar de mannen op de hoek van de straat in Kisangani, bij kioskjes, taxistandplaatsen of stalletjes, die hardop de kranten voorlezen en becommentariëren. Die discussiëren over het leven, de toekomst, de maatschappij. Die voor zichzelf de vrijheid opeisen om te zeggen wat ze willen zeggen. Inmiddels zijn de kranten verdwenen uit de kiosken, en zijn deze niet meer een vanzelfsprekende plek waar het nieuws wordt uitgewisseld. Een nieuwe generatie heeft haar eigen communicatiemiddelen en (online) hangplekken, en dus behoefde Parlement Debout een update.
Speciaal voor het Holland Festival maakt Linyekula, samen met danser en choreograaf Yves Mwamba, een nieuwe versie van Parlement Debout voor in Amsterdam-Zuidoost. Wederom een performance die voortbeweegt door de straten van de buurt, maar dit keer voor en met de bewoners van Zuidoost. Linyekula en Mwamba gaan op zoek de verhalen van die bewoners en samen met hen ensceneren ze een reis langs alle verborgen plekken en vergeten dromen - dromen en verhalen die een echo vormen van de verhalen in Kisangani.

Meer

biografie

Faustin Linyekula (1974) is een Congolese danser, choreograaf, theatermaker en storyteller. In zijn voorstellingen verwerkt hij de erfenis van decennia

van oorlog, terreur, angst en het ineenstorten van de economie in Afrika. In 1993, na een studie literatuur en drama, verlaat Linyekula Congo, dan nog Zaïre geheten, en vestigt zich in Nairobi. Daar is hij in 1997 medeoprichter van het eerste Keniaanse gezelschap voor eigentijdse dans: Gàara. In 2001 reist hij terug naar Zaïre, dat inmiddels de Democratische Republiek Congo heet. Ondanks de bloedige conflicten waarin het land verwikkeld is, besluit hij te blijven en zet in Kinshasa Studios Kabako op, een plek voor creatie en research in de podiumkunst.

Met vier dansers die hij zelf heeft opgeleid maakt hij Spectacularly Empty, een verslag van zijn terugkeer naar zijn geboorteland. Hiermee begint Linyekula een reeks van werken waarin hij reflecteert op de geschiedenis en het collectieve geheugen van zijn land en zijn volk, op de corrupte leiders, de censuur en het gebrek aan toekomstvisie. Met twee van deze stukken, Le Festival des Mensonges (2005) en The Dialogues Series: iii. Dinozord (2006) wordt hij als eerste kunstenaar ooit uit Sub-Sahara Afrika uitgenodigd voor het Festival d’Avignon. In 2012 maakt hij het vervolg daarop, Sur les traces de Dinozord, dat met een nieuwe cast van jonge talenten dit jaar op het Holland Festival te zien is.

In 2006 verhuist Studios Kabako naar Kisangani in het noordoosten van het land, en breidt het werkterrein uit naar nieuwe artistieke vormen waaronder muziek en film. Naast het stimuleren van werk door jonge Congolese kunstenaars door training, productie en tournees werkt Studios Kabako ook met de gemeenschap in Lubunga op de zuidoever van de rivier de Congo, op het gebied van cultuur, educatie en waterhuishouding. In totaal heeft hij 17 stukken gemaakt binnen Studios Kabako die wereldwijd op tournee gingen, waaronder more, more, more … future, (2009) een punk-ndombolo opera. Hij werkte samen met o.a. Raimund Hoghe (Sans-titre, 2009) en het Nationale Ballet van Portugal (2016) en creëerde een serie locatievoorstellingen in musea, waaronder in het Museum of Modern Art (New York, 2012), het MUCEM (Marseille, 2016), het Metropolitan Museum (New York, 2017) en in 2018 het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika in Tervuren, België. Tevens is Linyekula een liefhebber van geluid en muziekproductie en mixt en produceert hij albums en concerten.

 

In 2007 ontving Linyekula de Grote Prins Claus Prijs. Uit het juryrapport: ‘Hij weet op innovatieve wijze cultuur te stimuleren in weerwil van instabiliteit en onrust en is toegewijd aan de ontwikkeling van zijn land.’ In 2012 stond hij op het Holland Festival met La création du monde (1923-2012), een productie van het Ballet de Lorraine uit Nancy. In 2017 schreef The New York Times: ‘Linyekula laat je niet los … een pijnlijke, brutale, energieke aanwezigheid’. In 2014 ontving Linyekula met Studios Kabako de eerste prijs van de CurryStone Foundation voor het werk in Kisangani. Faustin Linyekula geeft regelmatig lessen en workshops in Afrika, de Verenigde Staten en Europa. In 2016 was hij een jaar lang associate artist in Lissabon, in het kader van Artista na Cidade Biennale. Sinds september 2018 is hij drie jaar lang assocate artist bij Le Manège in Reims, Frankrijk. In 2018 ontving hij de eerste Soros Arts Fellowship. Dit jaar is Faustin Linyekula een van de twee associate artists van het Holland Festival.

 

Yves Mwamba begon te dansen bij de lokale groep Keep Quiet. In 2008 voegde hij zich bij Faustin Linyekula’s Studios Kabako waar hij workshops volgde met onder anderen Hafiz Dhaou, Dinozord, Papy Ebotani, Andréya Ouamba, Boyzie Cekwana, Sylvain Prunenec en Clara Bauer. Zijn eerste creatie, de solo Juste moi, stond in 2012 in Kinshasa op het festival Connexion Kin. In 2013 speelde hij mee in Linyekula's Drums and Digging, een stuk waarmee hij veel door Europa reisde (Frankrijk, België, Zwitserland, Duitsland, Kroatië), en hij is momenteel op tournee met Sur les traces de Dinozord. In 2015 en 2016 speelde hij in Debout, geschreven door Djino Alolo Sabin en Christina Towles. Dit werk was onder andere te zien in Parijs en Roubaix. Yves Mwamba woont en werkt in Parijs, waar hij speelt en lesgeeft.

Meer

CREDITS

regie
Faustin Linyekula
uitgevoerd door
Faustin Linyekula, Yves Mwamba, Dinozord