Kapitalistische belangen en verloren kansen

De kersentuin

Simon McBurney, Internationaal Theater Amsterdam

De gevierde Engelse regisseur Simon McBurney werkt voor het eerst met het ensemble van Internationaal Theater Amsterdam. Hij stort zich op De kersentuin, het laatste toneelstuk dat Anton Tsjechov schreef, over de pijnlijke ondergang van mensen die leven in de illusie van het verleden. Weduwe Ranjevskaja (Chris Nietvelt) keert terug naar haar Russische geboortegrond. Maar de wereld is veranderd. Er zijn hoge schulden en zakenman Lopachin (Gijs Scholten van Aschat) ziet maar één uitweg waarmee hij de familie noodgedwongen de nieuwe tijd in kan sleuren. McBurney – sinds zijn Nederlandse debuut op het Holland Festival in 2007 is zijn werk hier regelmatig te zien – regisseert een verhaal vol hunkering, kapitalistische belangen en verloren kansen, met misschien wel Tsjechovs meest geliefde personages.

achtergrondinformatie

Na een jarenlang verblijf in Parijs keert de weduwe Ranjevskaja terug naar haar geboortegrond in Rusland. Zij treft er een veranderde wereld aan. De schulden van de familie zijn zo hoog opgelopen dat 

het huis en het bijhorende landgoed bij opbod zullen worden verkocht.

De zakenman Lopachin ziet een uitweg. Hij stelt voor om de kersentuin te kappen en op het vrijgekomen land zomerverblijven te bouwen, die kunnen worden verhuurd.

Anton Tsjechovs laatste stuk schildert de pijnlijke ondergang van mensen die in de illusie van het verleden leven en de nieuwe tijd niet begrijpen. De kersentuin is mettertijd onrendabel geworden. Vroeger werd er van de kersen jam gemaakt. Maar zelfs de oude huisknecht Firs, die zijn hele leven op het domein heeft gewerkt, is ondertussen het recept vergeten.

De toekomst is aan de kapitalisten en het snelle geld. In De kersentuin worden de rollen letterlijk omgedraaid. Lopachin koopt het huis waarin zijn vader nog als dienstknecht heeft gewerkt. De vroegere bezitloze is de nieuwe bezitter geworden. Ranjevskaja heeft wel land, maar geen geld. Tot een andere manier van denken is zij niet in staat.

De verfijnde tekening van mensen die leven in de vergeefse hunkering naar iets dat niet meer bestaat, heeft De kersentuin doen uitgroeien tot een van de meest geliefde stukken uit het wereldrepertoire. De internationaal gevierde Engelse regisseur Simon McBurney regisseert het ensemble. Robert Icke, die eerder Oedipus bij ITA regisseerde, tekent voor een hedendaagse bewerking van Tsjechovs tekst.

Meer

biografieën

Internationaal Theater Amsterdam (een fusie tussen Toneelgroep Amsterdam en Stadsschouwburg Amsterdam) is een van de vaste coproducenten van het Holland Festival. Het ensemble van ITA 

hoort tot de boegbeelden van de Nederlandse kunst in binnen- en buitenland. Met als kern een acteursensemble van wereldfaam en een team van toonaangevende regisseurs dat, naast het Amsterdamse huis, wereldwijd nog een 100-tal podia bespeelt. Het bespeelt podia over de hele wereld. De groep en het theater worden geleid door Ivo van Hove, Wouter van Ransbeek en Margreet Wieringa. Regelmatig zijn er spraakmakende, internationale gastregisseurs, zoals Thomas Ostermeier, Johan Simons, Krzysztof Warlikowski, Katie Mitchell, Grzegorz Jarzyna, Luk Perceval en Guy Cassiers, maar ook een nieuwe generatie als Simon Stone, Maren E. Bjørseth en Julien Gosselin aan het gezelschap heeft verbonden. Voorstellingen als Romeinse tragedies, The Fountainhead, Kings of war, Husbands and Wives en Obsession waren gecoproduceerd door en te zien op het Holland Festival.

 

De Britse acteur, regisseur en schrijver Simon McBurney (1957) richtte in 1983 samen met Annabel Arden en Marcello Magni het theatergezelschap Complicite op. ‘Een nomadische familie’, noemt McBurney zijn gezelschap. Het werk van Complicite is sterk beïnvloed door de ideeën van Jacques Lecoq (1921-1999), een van de pioniers van de mime en het fysieke theater. De voorstellingen van Complicite zijn bijzonder visueel, waarbij tastbare, poëtische en surrealistische beelden de tekst ondersteunen. Daarbij wordt veelvuldig gebruik gemaakt van complexe technologie, zoals film- en videoprojectie. Door tekst, beeld, muziek en actie te integreren streeft het gezelschap ernaar om een verrassende en ontregelende theaterervaring te scheppen. In 1985 won Complicite de Perrier Comedy Award op het Edinburgh Fringe Festival voor A Minute Too Late. Sindsdien sleepte het gezelschap onder McBurney’s artistieke leiding meer dan vijftig prestigieuze theaterprijzen in de wacht. Daarnaast was McBurney betrokken bij uiteenlopende projecten als The Vertical Line (1999) van schrijver en kunsthistoricus John Berger, French and Saunders Live en The Resistible Rise of Arturo Ui met Al Pacino in de titelrol. Als acteur was hij te zien in bijna vijftig films, waaronder The Last King of ScotlandThe Theory of Everything en Tinker, Tailor, Soldier, Spy en televisieseries als Rev., The Borgias en Utopia. McBurney maakte zijn debuut op het Holland Festival en in Nederland met de voorstelling A Disappearing Number (2007), over de zoektocht naar oneindigheid door de belangrijkste wiskundigen van de 20ste eeuw: Srinivasa Ramanujan en G.H. Hardy. Met A Dog’s Heart (2010), The Master and Margarita (2012) en The Encounter (2016) leverde hij ook een bijdrage aan het festival.

Meer

CREDITS

van
Anton Tsjechov
regie
Simon McBurney
met
Janni Goslinga, Eva Heijnen, Robert de Hoog, Emma Josten, Hugo Koolschijn, Achraf Koutet, Ruurt de Maesschalck, Majd Mardo, Chris Nietvelt, Gijs Scholten van Aschat, Bart Slegers, Harriët Stroet, Steven van Watermeulen, Bøyd van den Bogert, Benjamin Daalder
bewerking
Robert Icke
dramaturgie en vertaling
Peter van Kraaij
scenografie
Mirjam Buether
lichtontwerp
Paule Constable
geluidsontwerp
Pete Malkin
video
Will Duke
kostuums
Fauve Ryckebusch
particulier producent
Joachim Fleury
techniek
Götz Schwörer
communicatie
Selman Aqiqi
productie
Internationaal Theater Amsterdam
coproductie
Holland Festival, Barbican Centre, Festival Printemps des Comédiens Montpellier

DEZE VOORSTELLING IS MEDE MOGELIJK GEMAAKT DOOR