‘Tiefer Schweb opent je hart en maakt je hoofd vrij. Een fantastische avond…’
– Frankfurter Allgemeine

Tiefer Schweb

Münchner Kammerspiele, Christoph Marthaler

Dit is een voorstelling uit het archief van Holland Festival

Het is 2046. Aan de oevers van het Bodenmeer vindt een ‘tiefer Schweb’ (‘diepe duik’) plaats. Zo noemt men daar de raadsel - achtige gebeurtenissen die met steeds grotere regelmaat plaatsvinden. Alle ambtenaren en hun naasten zijn opeens ver - dwenen. Ze hebben zich teruggetrokken op een geheime locatie, ver weg van heersende problemen zoals gevaarlijke bacteriën, een stijgende zeespiegel en vluchtelingen, om zich voor te bereiden op het onafwendbare moment van de waarheid. De Zwitserse regisseur Christoph Marthaler maakte in 2017 bij Münchner Kammerspiele het jubelend ontvangen Tiefer Schweb. Muziektheater waarin Procol Harum en Simon & Garfunkel klinken naast Bach en Zwitserse volksliedjes. Volop aanwezig is Marthalers kenmerkende licht absurdistische stijl, die zorgt voor humor, melancholie en pure verwondering.

achtergrondinformatie

Het diepste punt van het Bodenmeer is de plek waar raadselachtige gebeurtenissen plaatvinden. ‘Tiefer Schweb’ wordt deze plek ook wel genoemd, die niet toevallig precies op het drielandenpunt tussen Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland ligt.

Op dat punt is een onderwaterkamer ingericht. Een groep ambtenaren van ‘Amtes für Passdokumente und Ansässigkeitsbescheinigungen’ (Bureau voor paspoortdocumenten en verblijfscertificaten) daalt af naar die kamer om met elkaar een aantal oplossingen te bedenken voor het toenemende aantal problemen boven water. Het is 2046 – de klimaatproblemen en vluchtelingenstromen zijn onhoudbaar geworden.Christoph Marthaler, een van de belangrijkste muziektheatermakers van deze tijd, maakt in 2017 bij de Münchner Kammerspiele Tiefer Schweb, een absurdistisch-komische voorstelling over de vermetele pogingen van het Duitse ambtenarenvolk om deze problemen van de toekomst in kaart te brengen en te reguleren. Marthaler maakt zich in eerste instantie vrolijk om de gedebiteerde ambtenarentaal. Onbegrijpelijke frases als ‘duurzame herontwikkelingen van het oppervlak’, ‘naturalisatie managementtraining’ en ‘integratiecompatibiliteit’ vliegen over het podium. 

Hoe verder de taal van de werkelijkheid komt af te staan, hoe absurder ook de voorstelling wordt. De spelers beginnen te stotteren, te bubbelen en in slow motion te bewegen. De luchtdruk in de onderwaterkamer wordt geleidelijk opgevoerd. Uiteindelijk verlegt Marthaler de focus van de tekst naar de bewegingen en de muziek: meerstemmig gezongen aria’s, pophits en volksliederen voorzien de komedie van diepgang en melancholie. Met Tiefer Schweb is Christoph Marthaler na lange tijd weer teug op het Holland Festival. 

Meer

biografie

Christoph Marthaler (1951, Zwitserland) is een van de belangrijkste regisseurs van het hedendaagse (muziek)theater. In de jaren zeventig en tachtig werkte hij als theatermuzikant bij verschillende 

Duitse theaters, vooral bij Theater Basel. Zijn grote doorbraak kwam in 1993, toen hij de voorstelling Murx den Europäer! Murx ihn! Murx ihn! Murx ihn! Murx ihn ab! maakte bij de Volksbühne am Rosa-Luxemburg-Platz. Samen met zijn vaste vormgeefster Anna Viebrock werkte hij achtereenvolgens in Zwitserland, Oost en West-Berlijn en in het Hamburgs Schauspielhaus. Van 2000 tot 2004 was hij directeur van Schauspielhaus Zürich, dat in die periode tot twee keer toe door Duitstalige critici werd verkozen tot ‘Theater van het Jaar’. Tussen 1995 en 2003 stond hij zes keer op het Holland Festival. Meer dan vijftien producties van Marthaler werden geselecteerd voor het Berlijnse Theatertreffen. Hij ontving vele prijzen, waaronder onlangs de Gouden Leeuw op de Biënnale van Venetië en de Zurich Art Prize. Zijn recente voorstellingen Tessa Blomstedt gibt nicht auf, Hallelujah, Bekannte Gefühle, Gemischte Gesichter, King Size, DasWeisse vom Ei en Isoldes Abendbrot waren wereldwijd te zien op vele festivals. In 2017 regisseerde Marthaler Die Wehleider bij Deutsches Schauspielhaus in Hamburg en de opera Lulu bij de Staatsoper Hamburg. Vanaf 2018 neemt Marthaler samen met intendant Stefanie Carp de leiding over van de Ruhrtriennale.

Meer

CREDITS

concept
Christoph Marthaler, Malte Ubenauf, Ueli Jäggi
cast
Annette Paulmann, Hassan Akkouch, Jürg Kienberger, Olivia Grigolli, Raphael Clamer, Stefan Merki, Ueli Jäggi, Walter Hess
scenografie
Christoph Marthaler
toneelbeeld
Duri Bischoff
kostuums
Sara Kittelmann
licht
Jürgen Tulzer
muzikale leiding
Jürg Kienberger
dramaturgie
Malte Ubenauf
productie
Münchner Kammerspiel

DEZE VOORSTELLING IS MEDE MOGELIJK GEMAAKT DOOR