‘Saigon raakt het hart.’ – Le Monde

Saigon

Les Hommes Approximatifs, Caroline Guiela Nguyen

De Franse regisseur Caroline Guiela Nguyen vertelt het liefst Franse verhalen die zich buiten de grenzen van Frankrijk afspelen. In haar meeslepende mozaïekvoorstelling Saigon, een van de hits op het Festival d’Avignon afgelopen zomer, spelen elf Franse en Vietnamese acteurs een verscheidenheid aan verhalen over liefde en ballingschap. De personages treffen elkaar in een Vietnamees restaurant in Parijs. Scènes schakelen tussen Parijs en Saigon en tussen 1954, toen de Franse bezetter zich terugtrok uit Vietnam, en 1996. Nguyen duikt in de pijnlijke, gedeelde geschiedenis van Frankrijk en Vietnam en vertaalt deze naar universeel theater over de langdurige gevolgen van oorlogsvoering, migratie en liefde.

achtergrondinformatie

'In 2008, nadat ik verschillende klassieke toneelteksten had geregisseerd, realiseerde ik me dat er bepaalde verhalen en mensen zijn die niet in het theater aan bod komen. Ik wilde dat onze 

voorstellingen geluiden uit de hele wereld laten horen en ik vond dat bepaalde stemmen ontbreken.’ 

Dit antwoordt de Franse regisseur Caroline Guiela Nguyen als haar wordt gevraagd waarom ze haar eigen groep Les Hommes Approximatifs oprichtte. Er bestond bij haar een behoefte aan actueler theater, aan theater dat verhalen vertelt die herkenbaar zijn voor álle mensen. In 2009 richtte ze met een aantal andere kunstenaars haar groep op. Sindsdien is Nguyen continu op zoek naar ‘Franse verhalen die zich buiten de grenzen van Frankrijk afspelen’. 

Voor de muziekvoorstelling Saigon reisde ze naar Vietnam. Gedurende een periode van twee jaar verbleef ze in afwisselend in Ho Chi Minhstad en het dertiende arrondissement van Parijs (waar veel Vietnamese migranten wonen). Op beide plekken ving ze verhalen en anekdotes op van generaties Vietnamese vluchtelingen en hun nakomelingen, die hun levens verdelen tussen Frankrijk en Vietnam. 

Voor veel Vietnamezen veranderde alles op 30 april 1975. Dit is de dag waarop Saigon viel of bevrijd werd, afhankelijk van je perspectief. Deze dag markeert het einde van de Vietnamese oorlog en de hereniging van Noord- en Zuid-Vietnam. Saigon wordt omgedoopt tot Ho Chi Minhstad. Een groot aantal Vietnamezen dat tijdens de oorlog samenwerkte met onder anderen de Amerikanen vlucht weg uit het land. Deze politieke en economische vluchtelingen worden Việt Kiều genoemd, wat zoveel betekent als ‘Vietnamezen die in het buitenland leven’. Velen vluchtten naar Frankrijk, ooit kolonisator van Vietnam. In de loop der tijd zijn veel Việt Kiều of hun nakomelingen weer teruggekeerd naar Vietnam. Aan beide kanten van de wereld zijn daardoor families verscheurd geraakt en levens uit elkaar gedreven. 

Daarover gaat Saigon. Caroline Guiela Nguyen: 'Ho Chi Minh City zit vol met verhalen over ballingschap, vertrek en terugkeer. Het zit vol met mensen die gescheiden zijn van hun eigen familie. Er is altijd wel ergens iemand om te betreuren. Onze voorstelling gaat over hoe we een weg kunnen vinden in deze reis vol tranen. Melodrama is alomtegenwoordig in het dagelijks leven van de Vietnamezen.' 

Tegelijk gaat het over de gevolgen van oorlog, migratie en kolonisatie op de levens van gewone Fransen en Vietnamezen. De verhalen in Saigon zijn fictie, maar stuk voor stuk gebaseerd op de levens van echte mensen. Dat is het soort theater dat Nguyen nu wil maken, zegt ze. Kolonialisme is op zichzelf geen onderwerpen in haar werk, daarvoor vindt ze het veel te generalistisch. Maar het komt keer op keer in al zijn complexiteit terug in de levens van de mensen die ze op het toneel opvoert.

‘Dat is mijn reactie als kunstenaar op de koloniale kwestie: ik nodig Vietnamese mensen, Franse  mensen en Fransen mensen van Vietnamese afkomst uit om de voorstellingen samen met ons te schrijven. Zodat het publiek hen kan zien en horen en om onze blik op de wereld te verruimen dankzij hun aanwezigheid.’ 

Saigon ging in wereldpremière tijdens het Festival d’Avignon in 2017. Met de voorstelling maakt Caroline Guiela Nguyen haar debuut op het Holland Festival. 

Meer

biografie

Na haar studie sociologie doorliep Caroline Guiela Nguyen een regieopleiding in Strasbourg. Ze richtte samen met Claire Calvi (artistieke partner), Alice Duchange (scenograaf), Benjamin Moreau 

(kostuumontwerper), Mariette Navarro (toneelschrijver), Antoine Richard (geluidsontwerper), Jérémie Papin (lichtontwerper) en Juliette Kramer (productieleiding) het gezelschap Les Hommes Approximatifs op in 2009. Ontevreden met de zeggingskracht van de repertoirevoorstellingen die ze maakten, veranderde het gezelschap van koers en begon het met het schrijven van eigen werk. Deze nieuw stukken gingen over vergeten verhalen en levens, over mensen die je doorgaans niet ziet op het toneel. Sinds 2015 werkt Nguyen ook samen met Joël Pommerat (in 2016 op het Holland Festival met Ça ira (1) Fin de Louis) bij Maison Centrale in Arles. Daar maakten ze onder andere Désordre d'un futur passé en Marius. Daarnaast werkt Caroline Guiela Nguyen voor Odéon-Théâtre de l'Europe, MC2: Grenoble en Comédie de Valence, Centre dramatique national Drôme-Ardèche.

Meer

CREDITS

tekst
Caroline Guiela Nguyen & artistiek team
regie
Caroline Guiela Nguyen
artistieke samenwerking
Claire Calvi
toneelbeeld
Alice Duchange
kostuumontwerp
Benjamin Moreau 
lichtontwerp
Jérémie Papin
geluidontwerp
Antoine Richard
muziek
Teddy Gauliat-Pitois, Antoine Richard
dramaturgie
Jérémie Scheidler, Manon Worms
vertaling
Duc Duy Nguyen
scriptadvies
Nicolas Fleureau
cast
Caroline Arrouas, Dan Artus, Adeline Guillot, Thi Truc Ly Huynh, Hoàng Son Lê, Phú Hau Nguyen, My Chau Nguyen Thi, Pierric Plathier, Thi Thanh Thu Tô, Anh Tran Nghia, Hiep Tran Nghia
productie
Les Hommes Approximatifs, La Comédie de Valence, CDN-Drôme Ardèche

DEZE VOORSTELLING IS MEDE MOGELIJK GEMAAKT DOOR