Moderne, Arabische versie van Shakespeare’s machtstragedie bij uitstek, overgebracht naar de snikhete, islamitische wereld van de Golf.

Richard III

Sulayman Al-Bassam Theatre

U kijkt nu naar een voorstelling uit het archief van Holland Festival

De Koeweitse schrijver/regisseur Sulayman Al-Bassam maakte deze spraakmakende Arabische versie van Shakespeare’s machtstragedie op uitnodiging van The Royal Shakespeare Company. Richards niets- en niemand ontziende strijd naar de top situeerde hij in de hedendaagse Arabische wereld, een wereld van familievetes en absolute heersers. Shakespeare’s tekst werd van zijn christelijk-middeleeuwse context ontdaan en overgebracht naar de snikhete, islamitische wereld van de Golf. Het stuk wordt in het Arabisch gespeeld door een team van vooraanstaande acteurs uit verschillende delen van de Arabische wereld en ondersteund door een live soundtrack. Naast samples horen we onder andere live gezongen zeeliederen van de parelduikers en muziek uit de woestijngebieden van het Arabisch schiereiland. Een meeslepende ervaring.

Achtergrondinformatie

Deze bewerking van Skakespeares Richard III van schrijver/regisseur Sulayman Al-Bassam ging in februari 2007 met veel succes voor een Brits publiek in première. Het verhaal is gesitueerd in de feodale sferen van hedendaagse Arabische woestijnpaleizen in een niet met name genoemd olierijk koninkrijk. In deze wereld van tribale verbonden, familiegevechten en absolute macht krijgen de thema’s van leiderschap, religie en buitenlandse inmenging die het hart vormen van Shakespeares stuk een krachtige nieuwe betekenis.

In de originele tekst van Shakespeare is fors gesneden. Aanspreekvormen, de geografie van het stuk, beelden en verbeeldingen en het hele christelijk-religieuze referentiekader zijn aangepast aan de wereld van de Golf van vandaag. In het stuk wordt afwisselend Arabisch en Engels gesproken. De acteurs komen uit Syrië, Libanon en Koeweit. De kostuums zijn de kleding die mensen in het Golfgebied dagelijks dragen, en zijn afkomstig uit alle landen in deze regio. De muziek in de productie is van verschillende origine en heeft uiteenlopende functies. Ze is bijvoorbeeld afkomstig van zeeliederen van de parelduikers, heeft Afrikaanse wortels of vindt zijn oorsprong in de woestijngebieden van het Arabisch schiereiland. De traditionele muziek wordt afgezet tegen en aangevuld door een originele soundtrack gemaakt door Lewis Gibson. 

Voor Al-Bassam is het talige aspect een belangrijke bouwsteen van de voorstelling. Shakespeare wordt in de regel vertaald in het Hoog-Arabisch; het Arabisch dat in officiële media (pers, televisie, radio) gesproken wordt (vgl. het Hoog-Duits), maar dat ver afstaat van de rijkdom en variëteit van het Arabisch als omgangstaal. Hoog-Arabisch is geschikt omdat deze taal in de omvangrijke Arabische wereld begrepen wordt, maar is minder geschikt om de sterk contrasterende idiomen die Shakespeare gebruikt en zijn radicale aanval op taal die hem zo modern maakt, weer te geven. De gebruikte Arabische taal houdt daarom het midden tussen het klassiek Arabisch en het gesproken Arabische idioom in het Golfgebied.

Biografie

Sulayman Al-Bassam Theatre is een internationaal gezelschap van theatermakers, musici, en beeldend kunstenaars die zich toeleggen op het maken van uitdagend, intercultureel theater. Onder leiding van de Koeweitse schrijver/regisseur Sulayman Al-Bassam worden de producties gekenmerkt door een radicale benadering van de tekst, een brutale stijl en een onverbiddelijk engagement met de huidige issues van de hedendaagse Arabische wereld.

De laatste vier jaar heeft het gezelschap een aantal internationaal bejubelde voorstellingen gemaakt, waaronder: The Al-Hamlet Summit (2004) (coproductie met het Tokyo International Arts Festival; wereldtournee 2004-2005), The Mirror For Princess Kalila wa Dimna (2006) (coproductie met Tokyo International Arts Festival, BITE06; Dar al Athar al Islamiyyah, Koeweit) en nu dus Richard III in opdracht van de Royal Shakespeare Company voor het Complete Works Festival.

CREDITS

bewerking en regie
Sulayman Al-Bassam
scenografie
Sam Collins
arabische vertaling
Mehdi Al-Sayigh
producer
Georgina Van Welie
lichtontwerp
Richard Williamson
kostuumontwerp
Abdulla Al Awadi
productieleider
Aude Albiges
regie-assistent
Abdullah Al Awadi , Faisal Al-Ameeri
company stage manager
Faisal Al Obaid
deputy stage manager
Mishal Al-Omar
boventitels
Ghadeer Kareemi
originele soundscape & muziek compositie
Lewis Gibson
cast
Carole Abboud (Queen Elizabeth), Bashar Abdullah (Emir Grey/Ratcliffe), Faisal Al Ameeri (Emir Rivers/Newscaster), Nigel Barrett (Mr Richmond), Nicolas Daniel (Minister of State Hastings/Lord Mayor), Monadhil Daood (King Edward iv/Catesby), Raymond Al-Hosni (Palace Advisor Buckingham), Nadine Joma’a (Lady Anne/Mistress Shore) Fayez Kazak (Emir Gloucester, later King Richard III), Jassim Al-Nabhan (Emir Clarence/Stanley), Amal Omran (Queen Margaret/Crown Prince Edward)
musici
Ahmad Al Dabbous, Lewis Gibson, Abdullah Hamad, Sultan Al Meftah, Abdullah Sakran
productie
Sulayman Al-Bassam Theatre
productietechniek
Andrew Grant