zero degrees

Sidi Larbi Cherkaoui en Akram Khan

U kijkt nu naar een voorstelling uit het archief van Holland Festival

Een zeldzame gelegenheid om vier grote internationale kunstenaars en theatermakers samen in één voorstelling te zien. Choreografen Akram Khan en Sidi Larbi Cerkaoui, beeldend kunstenaar Antony Gormley en componist Nithin Sawney bundelen hun krachten in deze dansvoorstelling. Akram Khan en Sidi Larbi Cherkaoui zoeken in zero degrees naar het referentiepunt in het leven, de bron, de nul. Geïnspireerd door hun dubbele identiteit – beiden groeiden op met de islam in een allochtoon gezin in een westerse, geseculariseerde samenleving – gaat het tweetal op zoek naar dit nulpunt aan de hand van tegenstellingen: dood en geboorte, donker en licht, chaos en orde. Voor de vormgeving en de muziek werd een beroep gedaan op beeldhouwer Antony Gormley en componist Nitin Sawhney, dit festival ook te beluisteren in A Throw of Dice. Beide kunstenaars hebben hun sporen ruimschoots verdiend binnen hun eigen discipline.

Achtergrondinformatie

‘Zero Degrees is the reference point where everything begins…and everything ends’  Akram Khan

 

Beide choreografen, Khan en Cherkaoui, gebruiken hun dubbele culturele achtergrond als voedingsbodem voor hun werk en hebben daaruit hun eigen bewegingsidioom ontwikkeld. Khan gaat hierbij uit van de Westerse dans en de Kathak, een traditionele Indische dansvorm. Cherkaoui gebruikt een eclectische mix van invloeden en stijlen en zoekt telkens de grenzen op van dans en theater. Ze laten zich in deze voorstelling inspireren door de dansstijl van de ander maar behouden hun eigen kracht. zero degrees volgt hen op hun zoektocht naar hun verschillen en overeenkomsten.

 

zero degrees kende haar eerste try-out op 8 juli 2005, een dag na de aanslagen in Londen, op slechts enkele kilometers afstand van de plek waar twee bommen ontploften. Deze gebeurtenis plaatste de voorstelling plotseling in een ander daglicht. De islamitische achtergrond van de twee choreografen kwam op de voorgrond te staan en, misschien belangrijker nog, de persoonlijke zoektocht naar identiteit van Khan en Larbi Cherkaoui kreeg ineens een actuele politieke dimensie. Kunst, maatschappij en individu vonden elkaar in één voorstelling.

Biografieën

De Britse danser en choreograaf Akram Khan (1974) werd geboren in Londen als kind van immigranten uit Bangladesh. Al op zeer jonge leeftijd kwam hij in aanraking met Kathak, een traditionele Indische dansvorm die zich kenmerkt door sterke en gecompliceerde ritmes en een grote precisie in vorm en compositie. Na zijn opleiding aan de Northern School of Contemporary Dance in Leeds ontwikkelde hij een geheel eigen bewegingsidioom waar Kathak en moderne dans elkaar ontmoeten.

In 2000 richtte Khan samen met Farooq Chaundry de Akram Khan Company op. Dit gezelschap oogstte internationaal succes met voorstellingen als Kaash (2002) en Ma (2004). Khan ontving verschillende prijzen voor zijn werk, waaronder die van Outstanding Newcomer in 2000 van de Dance Critics’ Circle en de International Movimentos Tanzpreis 2004 voor ‘Most Promising Newcomer in Dance’.

Khan was in 2004 ook te zien op het Holland Festival met de voorstelling Ma. Het NRC schreef hierover: ‘Het zijn bewegingen als fel sissende slangentongen waarvan je nooit weet wanneer, hoe of op welk doel ze zich zullen gaan richten. Tegelijkertijd heeft de dans een wonderlijke zachtheid, poëzie en zelfs broze tederheid. Die combinatie is fascinerend.’

 

Sidi Larbi Cherkaoui

De Vlaams-Marokkaanse Sidi Larbi Cherkaoui (1976) begint zijn dansloopbaan in het variétécircuit om vervolgens te gaan studeren aan P.A.R.T.S in Brussel, de dansschool van Anne Teresa De Keersmaeker. Sinds 2000 is hij lid van de artistieke kern van Les Ballets C. de la B.

Sidi Larbi Cherkaoui laat zich inspireren door zeer uiteenlopende vormen en stijlen: moderne dans, hip-hop, jazz, theater, musical. In zijn choreografieën zoekt hij voortdurend de grens op tussen dans en theater en snijdt hij gevoelige politieke, religieuze en ideologische thema’s aan. Hij mijdt hierbij de humor niet als middel om bestaande zekerheden in twijfel te trekken.

In 1995, een jaar voordat hij aan de opleiding bij P.A.R.T.S. begon, won Larbi Cherkaoui de prijs voor de beste Belgische danssolo in Gent, een initiatief van Alain Platel. Twee jaar later nodigde Platel hem uit mee te werken aan de voorstelling Iets op Bach van Les Ballets C. de la B. In 2000 maakte hij bij dit gezelschap zijn eerste choreografie Rien de Rien.Hij behaalde hiermee internationaal succes en mocht in 2002 de prijs van Most Upcoming Choreographer in ontvangst nemen bij de Nijinski Awards in Monte Carlo.

 

Antony Gormley

De Britse beeldend kunstenaar Antony Gormley (1950) vertrok na zijn studies archeologie, antropologie en kunstgeschiedenis naar India. Na drie jaar keerde hij terug naar Londen om te studeren aan de Central School of Art, het Goldsmiths College en de Slade School of Art.

De laatste 20 jaar heeft Gormley de menselijke afbeelding in de kunst een nieuwe impuls gegeven, waarbij hij zijn eigen lichaam gebruikt als uitgangspunt, middel en materiaal. Vanaf de jaren negentig breidde hij zijn onderzoek uit naar het collectieve lichaam en de relatie tussen de eigen persoon en de ander. Dit resulteerde in grote installaties zoals Domain Fields (Great Hall, Winchester) en Inside Australia (Perth International Arts Festival).

In 1994 ontving Gormley de Turner Prize, een prestigieuze prijs voor hedendaagse Britse kunst, en in 1999 de South Bank Prize for Visual Art.

Over zijn samenwerking met Khan en Larbi Cherkaoui zegt Gormley: ‘For me the point of a collaboration is that every participant should be taken to a place where they couldn't have gone on their own. If my ideas end up having been integrated into the dance that will be great. I will have gone the furthest distance of all from what anyone expected’ (The Guardian, 12 juli 2005).

 

Nitin Sawhney

De Brits-Indiase Nitin Sawhney is een muzikale duizendpoot. Hij bespeelt verschillende instrumenten, waaronder flamenco gitaar en piano, is werkzaam als producent en dj en schrijft composities voor film, televisie en theater. Daarnaast werkt hij samen met artiesten zoals Paul McCartney, Sting en Jeff Beck.

Net als Khan en Larbi Cherkaoui verwerkt Sawhney zijn dubbele culturele achtergrond in zijn werk. Zijn muziek is geworteld in zowel Europa als Azië. Het unieke geluid dat hij ontwikkeld heeft wordt ook wel omschreven als de East-meets-West sound.

Bij het grote publiek is Sawhney voornamelijk bekend om zijn eigen cd’s en zijn optredens als dj. In mei 2005 kwam zijn zevende album uit, getiteld Philtre. In datzelfde jaar mocht hij echter ook een van de BAFTAS, the British Academy Film Awards, in ontvangst nemen voor ‘beste componist voor film en televisie’.

Sawhney werkte eerder samen met Khan bij de voorstelling Kaash in 2002. De Guardian schreef over zijn aandeel in zero degrees: ‘Sawhney's score is a superbly eloquent piece of theatre music, powerful without being macho, beautiful without a shiver of mawkishness.’ (The Guardian, 13 juli 2005). Nitin Sawhney is dit festival ook te horen en te zien in een concert met het Metropole Orkest op zaterdag 24 juni.

CREDITS

regie, creatie en en dans
Akram Khan, Sidi Larbi Cherkaoui
dramaturgie
Guy Cools
muziek
Nitin Sawhney
beeldhouwer
Antony Gormley
live muzikanten
Tim Blake, Coordt Linke, Faheem Mazhar, Alies Christina Sluiter
licht
Mikki Kunttu
kostuums
Kei Ito
productie
Akram Khan Company enLes Ballets C.de la B.
coproductie
Sadler’s Wells London, Théâtre de la Ville Paris, deSingel Antwerpen, Kunstencentrum Vooruit Gent, Hebbel Theater Berlin, Tanzhaus nrw Düsseldorf, Schouwburg Rotterdam, Teatro Comunale di Ferrara, TorinoDanza, Wexner Center for the Arts Ohio, National Arts Centre Ottawa, Les Grandes Traversées Bordeaux