Don Giovanni

Holland Festival Opera, Residentie Orkest, Nederlands Kamerkoor

U kijkt nu naar een voorstelling uit het archief van Holland Festival

Het is nog geen halve eeuw geleden dat een voorstelling van Don Giovanni bepaald werd door de beproefde tradities die een vorige generatie als norm had aanvaard. Het begin der ‘Salzburger Festspiele’ stond nog geheel in het teken der naturalistische benadering der negentiende eeuw, en de stijl waarin de Wagnervereniging in het jaar 1926 dit werk ten tonele bracht – onder muzikale leiding van Karl Muck en in de romantische decors van Alfred Roller – was als vanzelfsprekend in overeenstemming met deze opvatting – óók in muzikaal opzicht: de opera eindigde – zo wilde het de traditie – met de ondergang van de protagonist, en de sublieme finale werd steevast gecoupeerd evenals de epiloog: het ironisch-moraliserende sextet, zin en rechtvaardiging van het ‘dramma giocoso’. 

Achtergrondinformatie

De tegenwoordige generatie huldigt een opvatting die stellig méér beantwoordt aan de oorspronkelijke opzet van de librettist Lorenza da Ponte maar bovenal aan de conceptie van Mozart zelf: de idee, die aan zijn ‘dramma giocoso’ ten grondslag lag, de tegenstelling van ‘ernst und heiter’, de wereld van het marionettentheater – ziedaar de geest van waaruit Don Giovanni benaderd dient te worden.

Het is de verdienste van de laatste Nederlandse Opera dat de reeks van opvoeringen, die zijn van Don Giovanni tot stand heeft gebracht, zeer bewust door deze gedachte geleid werd, zij het dat de mise-en-scène er nog niet de volledige consequenties uit getrokken had. Thans komt het Holland Festival met een eigen productie, die, naar het zich laat aanzien, de dramatische ontwikkeling, ook in het visuele vlak, volgens de oorspronkelijke conceptie zal realiseren, d.w.z. als een spits en cynisch spel dat  niettemin in hoge mate sensitief is en geladen van dramatisch spanning.

Het is mogelijk dat deze realisatie, die van evenveel visie als spiritualiteit getuigt, tot controversiële reacties zal leiden en dat met name de oudere Salzburg-gangers hun dierbare herinneringen niet zonder weemoed zullen oproepen.

Voor hen zij het een troost dat het laatste, dat er gezegd dient de worden, nauwelijks voor tegenspraak vatbaar is: het komt uit een ander rijk en is ongrijpbaar. In het gesprek over Mozart en diens Don Giovanni, dat Goethe, kort voor zijn dood, met Eckermann voerde, treft ons deze onthullende bekentenis van de grijze dichter:

‘Aber freilich, eine Erscheinung wie Mozart bleibt immer ein Wunder, das nicht weiter zu erklären ist. Doch wie wollte die Gottheit überall Wunder zu tun Gelegenheit finden, wenn sie es nicht zuweilen in ausserordentlichen Indivuduen versuchte, die wir anstaunen, und nicht begreifen, woher sie kommen’. 

CREDITS

muziek
Wolfgang Amadeus Mozart
libretto
Lorenzo da Ponte
uitvoering
Holland Festival opera, Residentie Orkest, Nederlands Kamerkoor
dirigent
Carlo Maria Giulini
regie
Virginio Puecher
decor/kostuums
Luciano Damiani
cast
Renato Capecchi (Don Giovanni), Luisa Bosabalian (Donna Anna), Luigi Alva / Juan Oncina (Don Ottavio), Antonio Zerbini (Commendatore), Ilva Ligabue (Donna Elvira), Paolo Montasolo / G. Evans (Leporello), Leonardo Monreale (Masetto), Mariella Adani / Graziella Sciutti (Zerlina)